⚡ วิเคราะห์เปรียบเทียบ: เมื่อบ้านโซลาร์เซลล์เปลี่ยนมาใช้อัตราค่าไฟ TOU

TL;DR — สรุปภาพรวม

☀️ บ้านที่มีโซลาร์อยู่แล้ว เมื่อเปลี่ยนมาใช้ TOU สามารถลดค่าไฟได้เพิ่มอีก ~25%

✅ การเปลี่ยนมิเตอร์ TOU คือ “Quick Win” ที่คุ้มค่าเร็วที่สุด สำหรับบ้านที่มีโซลาร์อยู่แล้ว

🔋 หากเสริมแบตเตอรี่ 7–14 kWh จะลดได้รวม 50% จากบ้านทั่วไป

💰 แต่ ROI ของแบตเตอรี่ยังไม่คุ้มเชิงการเงิน เหมาะกับผู้ที่ต้องการพลังงานสำรองและเสถียรภาพสูง

🔋 พลังงานสะสมจากแสงอาทิตย์ — ใช้งานได้ตลอดคืน
แบตเตอรี่ Huawei Luna2000 ช่วยเก็บพลังงานช่วงกลางวันและจ่ายคืนช่วง On-Peak ได้สูงสุด 90% ของประสิทธิภาพ

🔋 พลังงานสะสมจากแสงอาทิตย์ — ใช้งานได้ตลอดคืน
แบตเตอรี่ Huawei Luna2000 ช่วยเก็บพลังงานช่วงกลางวันและจ่ายคืนช่วง On-Peak ได้สูงสุด 90% ของประสิทธิภาพ

🏡 บ้านพลังงานอัจฉริยะในยุค TOU — แสดงการไหลของพลังงานจากแสงอาทิตย์เข้าสู่บ้านผ่านมิเตอร์ TOU และระบบจัดการพลังงานแบบเรียลไทม์

🏡 บ้านพลังงานอัจฉริยะในยุค TOU — แสดงการไหลของพลังงานจากแสงอาทิตย์เข้าสู่บ้านผ่านมิเตอร์ TOU และระบบจัดการพลังงานแบบเรียลไทม์

บ้านของผมติดตั้งระบบ โซลาร์เซลล์ ตั้งแต่ปี 2020 และเก็บข้อมูลการผลิต–การใช้ไฟไว้อย่างต่อเนื่อง

⚡ เปรียบเทียบอัตราค่าไฟ TOU และอัตราเหมาจ่าย (Flat Rate) — ค่าไฟช่วงกลางวันแพงกว่า แต่กลางคืนถูกลงกว่าครึ่ง เหมาะกับบ้านที่มีโซลาร์หรือใช้ไฟช่วงกลางคืนเยอะ

เปรียบเทียบอัตราค่าไฟ TOU และอัตราเหมาจ่าย (Flat Rate) — ค่าไฟช่วงกลางวันแพงกว่า แต่กลางคืนถูกลงกว่าครึ่ง เหมาะกับบ้านที่มีโซลาร์หรือใช้ไฟช่วงกลางคืนเยอะ

ก่อนหน้านี้ใช้อัตราไฟฟ้า แบบเหมาจ่าย (Flat Rate) มาตลอด ซึ่งระบบโซลาร์สามารถช่วยลดค่าไฟได้เฉลี่ยราว 30–35% ต่อเดือน

จนถึงเดือน มีนาคม 2025 ผมจึงตัดสินใจเปลี่ยนระบบเป็น Time of Use (TOU) เพื่อทดสอบว่า

“เมื่อมีโซลาร์อยู่แล้ว — การเปลี่ยนมาใช้ TOU จะช่วยลดค่าไฟได้เพิ่มอีกเท่าไร?”

ตารางรายงาน PowerBI ที่ดึงข้อมูลการผลิตและใช้ไฟฟ้าจาก Inverter และ ข้อมูลการใช้ไฟ จาก กฟน.
ตารางรายงาน PowerBI ที่ดึงข้อมูลการผลิตและใช้ไฟฟ้าจาก Inverter และ ข้อมูลการใช้ไฟ จาก กฟน.

📊 ผลการเปรียบเทียบ 6 เดือนแรก (มี.ค.–ก.ย. 2025)

กรณีระบบค่าไฟพลังงานจากโซลาร์ค่าไฟเฉลี่ยต่อเดือนความแตกต่างจากเดิมหมายเหตุ
ก่อนเปลี่ยน (Flat Rate)4.42 บาท/หน่วย✅ มีโซลาร์฿2,150ระบบเดิม (โซลาร์ + เหมาจ่าย)
หลังเปลี่ยน (TOU)5.80 / 2.64 บาท/หน่วย✅ มีโซลาร์฿1,684ลดลง ฿466/เดือน (~22%)ระบบใหม่ TOU + โซลาร์
ถ้าไม่มีโซลาร์ (จำลอง)Flat Rate❌ ไม่มีโซลาร์฿3,136ค่าไฟบ้านทั่วไป
ถ้าไม่มีโซลาร์ (TOU)5.80 / 2.64❌ ไม่มีโซลาร์฿2,890ลดลง ~8%TOU โดยไม่ใช้โซลาร์

กราฟเปรียบเทียบ ค่าไฟฟ้าหลังจากใช้ TOU Meter เส้นสีน้ำเงิน เปรียบเทียบกับ ค่าไฟแบบ Flat rate (โดยการคำนวณจำนวนหน่วยใช้ไฟฟ้าต่อ ค่าไฟเฉลี่ยที่ 4.42 บาท)
กราฟเปรียบเทียบ ค่าไฟฟ้าหลังจากใช้ TOU Meter เส้นสีน้ำเงิน เปรียบเทียบกับ ค่าไฟแบบ Flat rate (โดยการคำนวณจำนวนหน่วยใช้ไฟฟ้าต่อ ค่าไฟเฉลี่ยที่ 4.42 บาท)
กราฟแท่งแสดง หน่วยพลังงานแยก ในช่วง On และ Off Peak (หน่วย kWh) และ กราฟเส้นแสดง สัดส่วน จำนวนหน่วยพลังงานในช่วง On Peak ต่อ Off peak
กราฟแท่งแสดง หน่วยพลังงานแยก ในช่วง On และ Off Peak (หน่วย kWh) และ กราฟเส้นแสดง สัดส่วน จำนวนหน่วยพลังงานในช่วง On Peak ต่อ Off peak

☀️ โซลาร์ยังเป็นตัวหลักในการลดค่าไฟ — TOU ช่วยต่อยอดประสิทธิภาพอีกระดับ
หลังเปลี่ยนระบบ พบว่าค่าไฟลดลงเฉลี่ยราว 22% โดยไม่ต้องลงทุนเพิ่ม

☀️ โซลาร์ยังเป็นตัวหลักในการลดค่าไฟ — TOU ช่วยต่อยอดประสิทธิภาพอีกระดับ
หลังเปลี่ยนระบบ พบว่าค่าไฟลดลงเฉลี่ยราว 22% โดยไม่ต้องลงทุนเพิ่ม

🔎 สิ่งที่เห็นจากข้อมูล Power BI Dashboard

  1. โซลาร์ยังคงเป็นตัวหลักของการประหยัด – ลดโหลดช่วงกลางวันได้เกือบทั้งหมด ทำให้ค่าไฟรวมลดลงกว่า 35% ตั้งแต่ปี 2020
  2. TOU ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพต่อยอดอีกประมาณ 20–25% จากพลังงานที่เหลือในช่วงเย็นและกลางคืน
  3. สัดส่วนการใช้ไฟช่วง On-Peak อยู่ที่ราว 30–33% — หากเก็บพลังงานช่วงกลางวันไว้ใช้ช่วงค่ำ จะช่วยลดการพึ่งพาไฟกริดได้อีกระดับ
  4. ผลรวมจาก TOU + โซลาร์ ทำงานร่วมกันอย่างดีมาก:
    • โซลาร์ลดต้นทุนพลังงานช่วงกลางวัน
    • TOU ทำให้ไฟช่วงกลางคืนราคาถูกลง เหมาะสมกับ บ้านที่ให้โหลดสูงกลางคืนเช่น เครื่องปรับอากาศหรือชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า และบ้านที่ติดโซล่าเซลล์ จะผลิตไฟในช่วง On peak ที่ค่าไฟฟ้าแพงกว่า
    • แต่ การจัดการโหลดใช้งานในช่วงที่โซล่าเซลล์ ผลิตได้ต่ำหรือไม่ผลิตในช่วงเวลา 1800-2200 จะมีผลต่อค่าไฟฟ้ามาก ไปใช้ในช่วง กลางวัน หรือ กลางคืนหลังสี่ทุ่มจพมีประสิทธิภาพ สูงกว่า

💡 การประเมินผลตอบแทน (ROI Perspective)

กลยุทธ์ประหยัดต่อเดือน (ประมาณ)ต้นทุนลงทุนเริ่มต้นระยะคืนทุนโดยประมาณหมายเหตุ
☀️ ติดตั้งโซลาร์ (ปี 2020)฿1,000–1,200~฿200,0006–7 ปีลงทุนเดิม ระบบยังทำงานต่อเนื่องได้ดี
เปลี่ยนเป็น TOU (มี.ค. 2025)฿450–500~฿6,000 (ค่ามิเตอร์ + ค่าติดตั้ง)~12 เดือน (1 ปี)เป็นการเปลี่ยนแปลงอัตราค่าไฟ ไม่ต้องซื้ออุปกรณ์เพิ่มเติมนอกจากมิเตอร์
🔋 เพิ่มแบตเตอรี่ 7 kWh฿580฿126,000~18 ปีใช้เก็บไฟช่วงกลางวันมาใช้ช่วง On-Peak
🔋 เพิ่มแบตเตอรี่ 14 kWh฿1,050฿214,000~17 ปีเหมาะกับบ้านที่ใช้ไฟช่วงค่ำมาก
🔋 เพิ่มแบตเตอรี่ 21 kWh฿1,500฿302,000~16 ปีขนาดใหญ่ เหมาะกับบ้านมีโหลดสูง เช่น EV


🔋 วิเคราะห์เสริม: ศักยภาพของแบตเตอรี่ในระบบโซลาร์ + TOU

จากแบบจำลอง Power BI (Usable 80%, Efficiency 90%)

แบตเตอรี่ช่วย “ย้าย” พลังงานจากช่วงกลางวัน (ซึ่งฟรีจากโซลาร์) ไปใช้ช่วง On-Peak (ซึ่งแพงที่สุด)

  • สำหรับ 7 kWh จะชาร์จเต็มได้ทุกวัน และจ่ายโหลดช่วงค่ำได้ประมาณ 3.5–3.8 kWh
  • สามารถลดค่าไฟเพิ่มได้ ราว 500–600 บาท/เดือน
  • แต่ ระยะคืนทุนยังยาว (15–18 ปี) — เหมาะกับบ้านที่ต้องการความมั่นคงของระบบไฟมากกว่าการคืนทุนเร็ว

📈 บทสรุป

ระบบประหยัดรวมเทียบกับบ้านทั่วไปจุดเด่น
โซลาร์อย่างเดียว~35%ลดไฟช่วงกลางวัน
TOU อย่างเดียว~8–10%ช่วงกลางคืนราคาถูก
โซลาร์ + TOU~45%ระบบเสริมกันดีมาก
โซลาร์ + TOU + แบตเตอรี่~50–55%พลังงานอิสระเกือบเต็มรูปแบบ
💰 ตารางเปรียบเทียบ ROI ของระบบพลังงาน — โซลาร์ยังคงให้ผลตอบแทนดีที่สุดในระยะกลาง ส่วน TOU เป็น Quick Win ที่คืนทุนเร็วที่สุด

💰 ตารางเปรียบเทียบ ROI ของระบบพลังงาน — โซลาร์ยังคงให้ผลตอบแทนดีที่สุดในระยะกลาง ส่วน TOU เป็น Quick Win ที่คืนทุนเร็วที่สุด

💬 สรุปสั้น:

การเปลี่ยนมาใช้ TOU หลังจากมีโซลาร์อยู่แล้ว ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานได้อีก 20–25% โดยไม่ต้องลงทุนเพิ่ม

ถ้าต้องการลดค่าไฟให้ใกล้ศูนย์จริง ควรเสริมแบตเตอรี่ขนาด 7–14 kWh เพื่อชดเชยโหลดช่วงค่ำ


📊 เครื่องมือวิเคราะห์

บทความนี้ใช้ข้อมูลจาก

  • ใบแจ้งค่าไฟ MEA (TOU และ Non-TOU)
  • ข้อมูลการผลิตจากอินเวอร์เตอร์โซลาร์ (ตั้งแต่ปี 2020)
  • การจำลอง TOU Cost Model ด้วย DAX ใน Power BI
  • แบบจำลอง ROI สำหรับระบบแบตเตอรี่ Huawei Luna2000 (7, 14, 21 kWh)

Posted in ,

ใส่ความเห็น